گزارش شش ماه نخست 2014 (جنوری الی جون)

کمیته مصونیت خبرنگاران افغان
22 اسد 1393

کابل، افغانستان: میزان خشونت دربراربر خبرنگاران بگونه نگران کننده بالا رفته است..افزایش 60 درصدی خشونت ها دربرابرخبرنگاران در شش ماه نخست امسال نسبت به همین مدت در سال گذشته نشان میدهد که زمینه برای کار خبرنگاری در کشور هر روز محدودتر میشود. ازآغازسال میلادی تاکنون 68 مورد خشونت دربرابرخبرنگاران ثبت شده است که ازاین میان پنج مورد آن قتل وبقیه خشونت های لفظی وفزیکی ونیزتهدیدات گونگون بوده است.


نخستین قضیه قتل خبرنگاران امسال در ولایت هلمند کشته شدن نوراحمد نوری خبرنگار نیویارک تایمزبود که بگونه مرموز به قتل رسید. شاهد نعیمی مجری رادیو نوا درمسیر راه دفتر دریک حمله انتحاری درکابل وسپس هم کشته شدن سردار احمد خبرنگار آژانس خبری فرانسه همراه با سه عضو خانواده اش جامعه خبرنگاری کشور راسخت تکان داد وبه اندوه نشاند . سردار احمد یکی ازخبرنگاران مطرح وسرشناس کشور بود.


نیلزهورنر خبرنگارسویدنی که بالای قضیه حمله برهوتل لبنانی ها درکابل کارمیکرد دریکی ازامنترین مناطق شهرکابل ( وزیرمحمد اکبرخان مینه) ازسوی افراد مسلح ناشناس کشته شد ، هنوز ازقتل هورنریک ماه نگذشته بود که انگانبرانگاس خبرنگار آلمانی که برای پوشش خبری انتخابات به ولایت خوست رفته بود ازسوی یک سرباز پولیس کشته شد وهمکار دیگرش مجروح گردید.


ازمیان 68قضیه خشونت که درشش ماه نخست سال دربرابرخبرنگارن صورت گرفته است %63.23 آن ازسوی مسوولان حکومتی، نیروهای امنیتی وافراد زورمند درداخل حکومت صورت گرفته است که بازهم بلندترین رقم عاملان خشونت رانشان میدهد. همچنان افراد ناشناس عامل 16.17درصد طالبان.76. 11درصد و زورمندان محلی 8.82درصد ازعاملین خشونت هابوده اند.


در شش ماه نخست سال 2013 میلادی در مجموع 41 قضیه خشونت دربرابرخبرنگاران ثبت گردیده بود. اما امسال درشش ماه اول 68 قضیه درج گردیده که 40% افزایش نظر به پارسال را نشان میدهد.


کشته شدن نیلزهورنر یک خبرنگار سویدنی ازسوی افراد ناشناس درشهرکابل و نیز درفاصله کمتر ازیک ماه قتل انگا نیبرانگاس خبرنگار آلمانی ازسوی یک پولیس در ولایت خوست نگرانی های زیای را برای خبرنگاران خارجی در پیوند به مصوون بودن شان به بارآورده است.
افزایش تهدید های امنیتی علیه خبرنگاران خارجی با عث کاهش حضور این خبرنگاران در افغانستان گشته است که این کاهش منتج به کاهش خبرهای مربوط به افغانستان در جهان گردیده است. این خیلی پدیده مضر برای افغانستان میباشد چون کاهش پوشش خبری افغانستان با عث به حاشیه رفتن افغانستان از اجندای بین المللی میگردد.


عوامل اصلی افزایش درخشونت ها رامیتوان در ناامنی ها ، عملی نه شدن قانون ومعافیت عاملین خشونت ها برشمرد.متاسفانه در حال حاضر هیچ قانونی در افغانستان وجود ندارد تا براساس آن عاملین خشونت دربرابرخبرنگارا مجازات گردند.


عدم علاقمندی حکومت افغانستان در امر پیگیری دوسیه های مرتبط به خشونت وقتل خبرنگاران نیز زمینه را برای تشدید خشونت ها دربرابرخبرنگاران فراهم نموده است. ازسوی هم کم شدن توجه جامعه جهانی به آزادی بیان ورسانه ها درافغانستان به زورگویان، افرادفاسد و مخالف آزادی بیان در بدنه حکومت این فرصت را داده است تا این افراد باجرات بیشتر در برابرخبرنگاران ورسانه ها به زورگویی وخشونت پرداخته و آزادی بیان درکشوررا با چالش جدی روبرو بسازد .


رسانه ها در انتخابات ریاست جمهوری و شورا های ولایتی سال ۲۰۱۴ نقش به سزایی بازی نمودند. رسانه ها با پختگی و درایت قابل تمجید به موضوع انتخابات پرداخته و به مردم آگاهی کافی درباره اهمیت انتخابات ،چگونگی برگزاری این روند ،جدول زمانی انتخابات ،شناسایی کاندیدان وبرنامه های کاری کاندیدان اطلاعات همه جانبه ارایه کردند.


نبود امنیت و عدم ارایه اطلاعات کافی به خبرنگاران از چالش های اصلی درراستای کار خبرنگاری در روزهای انتخابات بود.


مشکلات مانند سیروسفربه مراکز ومحل های انتخاباتی درمناطق دوردست وتهدیدات ازسوی زورمندان ومخالفان مسلح دولت کارشماری ازخبرنگاران را باچالش روبروساخته بود.


رسانه های اجتماعی نیز در روند انتخابات نقش اساسی و موثر داشت. رسانه های اجتماعی یک عامل مهم تشویق مردم در سهمگیری درین پروسه بحساب میاید. حضور فعال کاربران رسانه های اجتماعی سهمگیری در انتخابات را بعنوان مکلفیت ملی مطرح نموده و این نقش به سزایی در بلند رفتن میزان مشارکت مردم در انتخابات داشت. بد بختانه رسانه های اجتماعی بعد از دور دوم انتخابات بیشتر نقش تخریبی را به خود گرفته و در قومی سازی انتخابات نقش بازی کردند.


هیچ یک از نامزدان طرح مشخصی که بتواند سبب رشد بیشتر آزادی بیان و فعالیت رسانه ها در کشور شود نداشتند هیچ یک از صحبت های شان آن گونه که انتظار می رفت برنامه مشخص که حامی تداوم، فعالیت، رشد و گسترش رسانه ها شنیده نشد. این امر نگرانی های بزرگی را در قسمت اینده ازادی بیان ایجاد نموده است.


نوت: برای دریافت گزارش، اینجا کلیک نمائید.