کابل، افغانستان: واقعات خشونت علیه خبرنگاران در شش ماه دوم سالا ۲۰۱۳ نسبت به شش ماه اول ۱۵٪ کاهش داشته است. کمیته مصؤونیت خبرنگاران افغان در شش ماه دوم این سال تعداد ۳۵ قضیه خشونت و تهدید را ثبت نموده که کارمندان حکومتی مسول٪ ۶۳ این خشونت میباشد. در حالیکه در شش ماه اول کارمندان حکومت مسول ۴۲٪ واقعات تهدید و خشونت بودند.این نشان میدهد که فیصدی خشونت کارمندان حکومتی ۲۱٪ نسبت به شش ماه اول سال بالا رفته است. طالبان مسول ۱۷٪ این خشونت ها بوده و افراد مسلح زورمند وناشناس مسولیت ۱۲٪ این خشونت ها را به عهده دارند. نیرو های امنیتی مسؤول اکثر وقایع بوده اند.
عدم موجودیت اراده سیاسی در دولت افغانستان نسبت به حمایت از حرفه خبرنگاری و ازادی بیان، افزایش تهدید خبرنگاران توسط منسوبین حکومتی، نبود قانون دسترسی به اطلاعات، نبود مبنای حقوقی برای مصئونیت خبرنگاران، پائین بودن سطح آگاهی راجع به حقوق خبرنگاران، نبود یک میکانیزم تنظیماتی مفید، کم خبری کارمندان رسانه ها از اخلاقیات و اساسات خبرنگاری و عدم علاقه مندی روز افزون جامعه بین المللی نسبت به حمایت از رسانه ها و ازادی بیان از عوامل مهم خشونت و تهدیدها علیه خبرنگاران به شمار میروند.
کارمندان اناث رسانه ها عمدتا به دلیل محدودیت های فرهنگی که مانع حضور زنان در سکتور رسانه ها می گردند، بیشتر در معرض تهدید و ارعاب قرار دارند.
گمان میرود میزان خشونت علیه خبرنگاران در آستانۀ انتخابات بیشتر گردد زیرا حکومت افغانستان فشار های بیشتر به منظور کنترول محیط معلوماتی اعمال خواهد نمود، تحرکات خرابکارانۀ طالبان افزایش خواهند یافت، فعالیت های جنگ سالارن در جریان کمپاین های انتخاباتی بیشتر خواهد گردید و بالاخره پائین بودن سطح معلومات خبرنگاران در رابطه با چگونگی پوشش انتخابات نیز در این زمینه اثر گذار خواهد بود.
نبود دانش کافی پیرامون گزارشدهی از انتخابات و خبرنگاری حساس نسبت به منازعات در میان کارمندان رسانه ها، موجودیت نفاق قومی و زبانی در میان مردم، موجودیت رسانه های حزبی، عدم موجودیت یک میکانیزم جهت نظارت از عملکرد رسانه ها و بالاخره آغشته بودن عده یی از خبرنگاران به فساد آسیب پذیری کشور را در بحبوحۀ پوشش رسانه یی پروسۀ انتخابات بیشتر می سازد.
پوشش مسلکی انتخابات توسط رسانه ها نقش مهمی را در انتقال آرام قدرت بازی می نماید. از جانب دیگر، پوشش غیر مسلکی این پروسه می تواند با توجه به چند دسته گی موجود میان مردم و شکننده بودن وضعیت پیامد های ویران کننده داشته باشد.
کیفیت پوشش انتخابات توسط رسانه ها به مقایسۀ انتخابات گذشته به دلیل کسب تجارب و دانش بیشتر در پیوند با گزارشدهی از پروسۀ انتخابات، بهبود یافته است.
رسانه های اجتماعی در این اواخر نه تنها یک وسیله مهم برای ژورنالیزم شهروندی در افغانستان شده بلکه زمینه را برای کارزار انتخاباتی هم برای کاندیدان و هم برای طرفداران آنها مساعد ساخته اند. اما رسانه های اجتماعی همزمان، هرچند به مقیاس کوچک، وسیله ترویج نفرت نیز گردیده و از این رهگذر نگرانی هایی را به بار آورده اند.
تداوم وضعیت جاری تهدید های جدی را متوجه حفظ آزادی بیان و آزادی رسانه ها به مثابۀ بزرگترین دست آورد افغانستان در طول دهۀ گذشته، خواهد ساخت. مزید بر آن، بدون حمایت همه جانبۀ حکومت افغانستان از سکتور رسانه ها، موجودیت دورنمای استراتیژیک در درون رسانه ها در رابطه با آیندۀ کاری شان و حمایت استراتیژیک و هماهنگ جامعۀ جهانی رسانه های کشور آسیب پذیر باقی خواهند ماند.
یک محیط تنظیماتی حساس نسبت به منازعات و میکانیزم نظارت مستقل و برنامه های آموزشی فشرده برای بهبود کارکرد رسانه ها در کشور لازمی پنداشته میشوند.
حکومت افغانستان به یک تغییر بنیادی در دیدگاه خویش نسبت به رسانه ها ضرورت دارد. بدین معنا که لازم است حکومت رسانه ها را تهدیدی برای خود تلقی ننموده بلکه برعکس آنها را به حیث یک سرمایۀ استراتیژیک برای انکشاف کشور، تحکیم پایه های دموکراسی و به حاشیه راندن تبلیغات طالبان بپندارد. وزارت اطلاعات و فرهنگ باید زمینه های کاری مشترک با رسانه ها را شناسایی نموده و بمنظور رفع کاستی های موجوده و رشد مسلکی رسانه ها با آنها یکجا کار نماید.
در سال ۲۰۱۳ به تعداد ۳۷ رسانه از فعالیت مانده است که از این جمله ۳۲ رسانه چاپی بوده است و ۵ رسانه صوتی میباشد.
نوت: برای دریافت گزارش، اینجا کلیک نمائید.
